شيخ حسين انصاريان

20

تفسير و شرح صحيفه سجاديه (فارسى)

يكى از قبيلهء بنى سلمان قرار مىگيرد و بر آن مىشود كه براى انتقام ، صد نفر از آنان را بكشد . سرانجام پس از مدّت‌ها كمين كردن و آوارگى نود و نه نفر را مىكشد ! ايّام عرب مهم‌ترين حوادث جنگى عرب جاهلى را به خاطر مىآورد . اين جنگ‌ها معمولًا از يك برخورد سادهء دو فرد از دو قبيله شروع مىشود و گاهى همچون جنگ « بسوس » چهل سال طول مىكشيد تا وقتى كه تقريباً مرد جنگجويى در دو قبيله باقى نمىماند و با دخالت ديگران كار به صلح مىكشيد . از بزرگترين مصيبت‌هاى يك فرد بدوى آن بود كه قبيله او را طرد يا خلع كند ، بدين ترتيب وى ديگر منسوب به قبيله نبود و مورد حمايت قرار نمىگرفت و هيچ قدرت و قانونى پاسدار جان و مال او نبود و در نتيجه هر كس حق داشت او را بكشد يا به بردگى بگيرد و يا اموالش را غارت كند ! غارت از راههاى رسمى امرار معاش بود . چه ، گفتيم اموال ديگر قبايل احترام قانونى ندارد و اين رسم تقريباً عمومى بود ، حتّى در بين قبايل مسيحى مانند « بَنى تَغْلِب » غارتگرى رايج بود ، اما در اثناى غارت حتّى الامكان خونريزى مجاز نبود . قطامى شاعر ضمن شعرى چنين مىگويد : « كار ما غارتگرى و هجوم به همسايه دشمن است و گاه هم اگر جز برادر خويش كسى را نيابيم او راغارت مىكنيم » . عرب جاهلى در قصايد خود كشتار و غارت ديگران را از سندهاى افتخار خود مىشمرد . [ ازدواج در جاهليّت ] ازدواج خيلى زود و حتّى اغلب در سنين هشت يا نه سالگى دختر انجام مىشد و رضايت پدر و پرداخت بهاى عروس شرط اساسى ازدواج بود . تعدّد زوجات بدون هيچ قيد و شرطى رواج فراوان داشت . زن كالايى بود كه